کابل شبکه CAT6 | تفاوتها و انتخاب درست
انتخاب کابل شبکه مناسب برای ساختمان و دوربین، از تفاوت CAT5e و CAT6 شروع میشود
کابل را کشیدهاید، دوربینها را وصل کردهاید و هر چند وقت یک بار یکیشان قطع میشود. مشکل معمولاً از خود دستگاه نیست؛ از کابلی است که بالای سقف کاذب خوابیده. کابل شبکه CAT6 روی کاغذ با CAT5e فاصلهٔ زیادی ندارد، ولی در اجرای واقعی همین تفاوت CAT5e و CAT6 است که شبکه را از «کار میکند» به «بیدردسر کار میکند» میرساند. اینجا از تجربهٔ نصب میگوییم تا انتخاب کابل شبکه مناسب برایتان ساده شود.
پاسخ کوتاه: کابل شبکه CAT6 برای بیشتر ساختمانها و دوربینهای IP انتخاب منطقی است، به شرط اینکه مغزیاش مس خالص باشد و مسیر هر نقطه از ۹۰ متر بیشتر نشود. اگر بودجه فقط به CAT5e مس میرسد، آن هم کار میکند؛ ولی کابل با مغزی آلومینیومی را برای هیچ کار جدی نخرید.
آنچه در این متن میخوانید
- فرق CAT5e، CAT6 و CAT6A کجا خودش را نشان میدهد و کجا اصلاً دیده نمیشود.
- شیلد، مغزی مس و جنس روکش را چطور با محل نصب جور کنیم.
- طول مجاز، برقرسانی به دوربین و تست بعد از اجرا؛ سه چیزی که بیشتر پروژهها را زمین میزند.
- جاهایی که CAT6 لازم نیست و پولتان را باید جای دیگری خرج کنید.
CAT5e، CAT6 یا CAT6A: کدام فرق را واقعاً حس میکنید؟
روی بستهبندی هر دو کابل ۱۰۰۰ مگابیت را وعده میدهند. پس فرق کجاست؟ در حاشیهٔ اطمینان. CAT6 پهنای باند بالاتری دارد و جفتسیمهایش معمولاً با یک جداکنندهٔ داخلی از هم فاصله میگیرند؛ یعنی نویزی که یک جفت روی جفت کناری میاندازد کمتر میشود. در ساختمان شلوغ، وقتی چند دستگاه با هم به شبکه فشار میآورند، حاشیه جلوی قطعوصلشدنهای گاهبهگاه را میگیرد.
سرعت، فاصله و جدول مقایسه
تا ۱۰۰ متر، هر دو کابل ۱ گیگابیت را حمل میکنند. ۱۰ گیگابیت داستان دیگری است: CAT6 فقط در مسیر کوتاه و شرایط مناسب به آن میرسد و برای مسیر کامل ۱۰۰ متری باید سراغ CAT6A رفت. جدول زیر را راهنما ببینید، نه عدد قطعی؛ کیفیت کابل و نصب هم اثر دارد.
| ویژگی | CAT5e | CAT6 | CAT6A |
|---|---|---|---|
| پهنای باند معمول | 100 MHz | 250 MHz | 100 m |
| ۱ گیگابیت، حداکثر فاصله | 100 m | 100 m | 100 m |
| ۱۰ گیگابیت | توصیه نمیشود | مسیر کوتاه (تا حدود 55 m) | 100 m |
| جداکنندهٔ داخلی جفتها | معمولاً ندارد | معمولاً دارد | دارد |
| کاربرد رایج | خانه و مسیر کوتاه | ساختمان اداری و دوربین IP | مسیر بلند ۱۰ گیگابیتی |
اگر شبکهتان امروز ۱ گیگ است ولی کابل قرار است ده سال توی دیوار بماند، CAT6 را همان اول بکشید. بازکردن دیوار برای تعویض کابل، از اختلاف قیمت دو رول خیلی گرانتر درمیآید.
کابلی که پشت دیوار رفت، شانس دوم نمیدهد.
کابل شبکه CAT6 کجا لازم نیست؟
برای چه کسی جواب میدهد؟
- ساختمان اداری یا مسکونی که ۱ گیگابیت میخواهد و کابلش باید سالها جواب بدهد.
- دوربینهای IP با مسیر زیر ۹۰ متر.
- هر جا کابل داخل دیوار میرود و بازکردنش دوباره پرهزینه است.
برای چه کسی لازم نیست؟
- اتصال کوتاه بین مودم و لپتاپ؛ یک پچکورد ساده کافی است.
- شبکهای که همهٔ تجهیزاتش ۱۰۰ مگابیتی است و تا سالها تغییر نمیکند؛ اینجا CAT5e مس هم جواب میدهد.
- مسیر ۱۰ گیگابیتی با طول کامل ۱۰۰ متر؛ اینجا CAT6A لازم است، نه CAT6.
- مسیر موقت یا نمایشگاهی که چند روز بعد جمع میشود.
و CAT7 چه میشود؟
سؤالی که زیاد میشنویم این است: کابل شبکه cat6 یا cat7؟ CAT7 با کانکتور RJ45 معمولی به شکل کامل کار نمیکند و برای استفادهٔ درست از آن، کانکتور و تجهیزات مخصوص لازم است. در ساختمانهای معمولی، ما بیشتر به CAT6 میرسیم و در مسیرهای ۱۰ گیگابیتی به CAT6A.
UTP یا SFTP: شیلد کجا به درد میخورد؟
کابل شبکه SFTP و UTP را بیشتر از روی محل نصب مقایسه کنید تا از روی قیمت. UTP فویل و بافت فلزی ندارد، سبک است و راحت وارد داکت میشود. SFTP دور هر جفت فویل دارد و روی کل جفتها هم یک بافت فلزی. کنار موتورخانه، تابلو برق و آسانسور، این پوشش نویز را کم میکند؛ در یک دفتر یا خانهٔ معمولی، UTP هم کافی است و نصبش سادهتر.
شیلد را کجا به کار ببریم؟
کنار الکتروموتور، فنکوئل یا تابلو برق شیلد ارزشش را نشان میدهد؛ تمیز و کوتاه، پولش را معمولاً پس نمیگیرید.
اگر شیلد ارت نشود چه میشود؟
شیلدِ بیارت مثل یک آنتن عمل میکند و نویز محیط را جمع میکند. پس هم پچپنل و کیستون باید شیلددار باشند، هم رک به زمین وصل شود. اگر نمیتوانید این زنجیره را کامل کنید، UTP از SFTP نیمهکاره بهتر است.
مغزی مس یا CCA: ارزانی را کجا پس میدهید؟
کابل شبکه CCA یعنی سیم آلومینیومی که فقط یک لایهٔ نازک مس رویش کشیدهاند. ظاهرش مثل کابل مس است، ولی مقاومت الکتریکیاش بیشتر است، با چند بار خمشدن میشکند و سر کانکتور شل میشود. استانداردهای کابلکشی ساختمان هم آن را قبول ندارند.
این بیست سال، رایجترین موردی که دیدیم این بوده که مشتری رول ارزان خریده، چند ماه بعد چند نقطه افت کرده و کل مسیر را باید دوباره میکشید؛ یعنی هزینهٔ کابل را دو بار داده و دستمزد را هم.
یک امتحان ساده دارید: روکش سر کابل را بردارید و مغزی را با ناخن یا کاتر خراش بدهید. اگر زیر لایه زرد رنگ نقرهای دیدید، مغزی مس خالص نیست.
این را پیش از خرید انجام بدهید، نه بعد از کشیدن.
حلقهٔ ۳۰۵ متری یا متری؛ از کجا و چطور بخریم؟
کابل شبکه cat6 ۳۰۵ متری معمولاً در جعبهای میآید که کابل را بدون پیچخوردن از وسطش بیرون میکشید. پروژههای چندنقطهای را با همین میخرند؛ قیمت هر متر پایینتر میآید و وسط کار رول عوض نمیشود. برای یک یا دو نقطه، متری بخرید ولی از رولی که جلوی چشمتان بریده میشود. در هر دو حالت روی روکش را بخوانید: نام استاندارد، نوع مغزی و متراژ باید چاپ شده باشد.
رولهایی دیدهایم که برچسب CAT6 داشتند و هیچوقت تست نشده بودند.
LSZH لازم است یا فقط هزینه اضافه است؟
روکش LSZH در آتشسوزی دود کمتری میدهد و گاز هالوژنی آزاد نمیکند. کابل شبکه LSZH را برای پاساژ، بیمارستان و ساختمان اداریای میخواهند که آدمهای زیادی از راهرو و سقف کاذبش رد میشوند؛ مشخصات پروژه معمولاً صریح میگوید لازم است یا نه. برای یک مغازهٔ کوچک الزامی نیست و گرانتر هم تمام میشود.
تا چند متر میشود کابل کشید؟
حداکثر طول مجاز کابل شبکه برای هر نقطه ۱۰۰ متر است. در اجرای استاندارد، حدود ۹۰ متر آن کابل ثابت داخل دیوار و سقف است و ده متر باقیمانده را پچکورد دو سر میخورد. بیشتر که بروید، اول از همه دوربینها و دستگاههایی که برق را از کابل میگیرند ناپایدار میشوند.
فاصلهٔ بیشتر از صد متر را با یک سوئیچ میانی حل کنید، نه با کابل بلندتر.
چرا دوربین POE آخر مسیر ناپایدار میشود؟
دوربین IP هم داده میگیرد و هم برق، هر دو از همان کابل. کابل شبکه برای POE باید مغزی مس خالص داشته باشد، چون جریان از مقاومت سیم گرما میسازد و هرچه مقاومت بیشتر باشد، گرما و افت ولتاژ هم بیشتر است. وقتی دهها کابل را یکجا در داکت یا بالای سقف دسته میکنید، این گرما روی هم جمع میشود. دوربینی که انتهای یک مسیر بلند است، اول از همه آن را حس میکند.
بعد از اجرا چه چیزی را باید تست کرد؟
تست کابل شبکه دو سطح دارد. تستر ساده فقط نشان میدهد هشت سیم سر به سر وصل است و جفتها جابهجا نشدهاند. دستگاه سرتیفای، کیفیت واقعی مسیر را اندازه میگیرد؛ نویز، افت و طول را. برای خانه و دفتر کوچک، تستر ساده کافی است. پروژهای که صورتجلسهٔ تحویل دارد، گزارش دستگاه سرتیفای میخواهد. ما بعد از هر نصب دو سر را تست میکنیم، نه فقط وقتی شکایتی میرسد.
تست چند دقیقه طول میکشد؛ بازکردن دیوار چند روز.
کابل بیرون ساختمان و زیر خاک چه روکشی میخواهد؟
کابل شبکه اوت دور روکشی دارد که آفتاب و رطوبت را تحمل میکند و معمولاً مشکی است. کابل داخلی را اگر چند ماه زیر آفتاب بگذارید، روکشش ترک میخورد و آب به مغزی میرسد. کابلی را هم که مستقیم توی خاک میگذارند، یا باید از نوع مخصوص دفنی باشد یا داخل لوله برود.
انتخاب کابل شبکه مناسب
یک کابل برای همهٔ جاها وجود ندارد. داخل دیوار، بالای سقف کاذب، حیاط یا راهروی یک مجتمع پرتردد، هرکدام روکش خودش را میخواهد.
از تجربه نصب؛ چند اشتباه که بارها دیدهایم
از سال ۸۵ همینجا و همین کار. جزئیات کوچک را بیشتر از هر چیز میبینیم. اولی خمکردن تند کابل پشت قابها و داخل لولههای تنگ است؛ خم که تند شود، جفتها شکل خودشان را از دست میدهند و تست گاهی همان لحظه خطا نمیدهد، ولی ماهها بعد شبکه کند میشود. دومی کشیدن کابل شبکه و سیم برق در یک لوله است. سومی بستن بستهای پلاستیکی تا آخرین دندانه؛ کابل را له میکنند.
یک نکتهٔ جانبی که به خرید ربطی ندارد ولی خیلی کمک میکند: سر هر کابل را با برچسب شمارهگذاری کنید. شش ماه بعد، وقتی دوربین سوم قطع شد، نمیخواهید چهل سر کابل را یکییکی امتحان کنید.
مطمئن نیستید کدام کابل به کار شما میخورد؟
چهار چیز را بگویید تا مسیر را با هم بسنجیم:
۱. کجا اجرا میشود؟ (خانه / مغازه / انبار / ویلا / کارگاه)
۲. تقریباً چند نقطهٔ شبکه دارید و دورترین نقطه چند متر تا رک فاصله دارد؟
۳. چه دستگاههایی وصل میشوند؟ (کامپیوتر، دوربین IP، اکسسپوینت)
۴. مسیر کابل داخل دیوار است، داخل داکت یا بیرون ساختمان؟
متراژ، نوع دستگاهها و مسیر کابل را بگویید تا بررسی کنیم کدام کابل جواب میدهد. مشاوره رایگان است و اگر CAT6 لازم نبود، همان اول میگوییم. با ما تماس بگیرید، پیام واتساپ بدهید یا به فروشگاه بیایید.
جمعبندی: چه کابلی بخریم؟
انتخاب کابل شبکه مناسب از محل اجرا شروع میشود، نه از عدد روی بسته. تفاوت CAT5e و CAT6 در حاشیهٔ اطمینان است و کابل شبکه CAT6 با مغزی مس برای بیشتر ساختمانها و دوربینها همان نقطهٔ منطقی است؛ CAT6A برای ۱۰ گیگابیت در مسیر بلند، و CAT5e برای جاهایی که نیاز بیشتر از آن نمیخواهد. پیش از خرید، متراژ کل مسیرها و تعداد نقطهها را روی کاغذ بیاورید و یک پچکورد اضافه هم بردارید.
پرسشهای متداول
کابل شبکه CAT6 با کانکتور و کیستون CAT5e هم کار میکند؟
وصل میشود، ولی زنجیره همیشه به اندازهٔ ضعیفترین قطعهاش میماند. تفاوت CAT5e و CAT6 فقط در خود کابل نیست؛ کانکتور و کیستون هم باید همرده باشند. بعد از پانچ، حتماً تست کابل شبکه را انجام بدهید تا مطمئن شوید جفتها درست نشستهاند.
چند کابل شبکه CAT6 را میشود داخل یک لوله یا داکت کشید؟
عدد ثابتی نمیدهیم، چون به قطر لوله و تعداد خمها بستگی دارد. قاعده این است که کابل باید بدون زور کشیده شود. اگر کابل شبکه برای POE را دستهای رد میکنید، گرما را هم حساب کنید. در انتخاب کابل شبکه مناسب، ظرفیت مسیر را قبل از خرید رول بسنجید.
باقیماندهٔ رول کابل شبکه cat6 ۳۰۵ متری را میشود برای پروژهٔ بعدی نگه داشت؟
بله، به شرط اینکه دو سرش بسته باشد، خشک بماند و دور از آفتاب و رطوبت نگه داریدش. پیش از مصرف، سر کابل را ببرید و دوباره تست کنید. اینطوری کابل شبکه CAT6 تکهشده و قدیمی، ناخواسته وسط پروژهٔ جدید دردسر درست نمیکند و تفاوت CAT5e و CAT6 هم روی برچسب گم نمیشود.
کابل شبکه SFTP و UTP را میشود در یک مسیر با هم به کار برد؟
فنیاش ممکن است، ولی تمیز نیست. شیلد فقط وقتی کار میکند که از سر تا ته مسیر پیوسته و ارتشده باشد. در انتخاب کابل شبکه مناسب، برای هر مسیر یک نوع بردارید و کابل شبکه CAT6 شیلددار را فقط جایی بکشید که ارت دارید؛ بقیهٔ مسیرها را با UTP ساده ببندید.
کابل شبکه اوت دور را داخل ساختمان هم میشود استفاده کرد؟
میشود و ایرادی ندارد؛ فقط روکشش سختتر است و داخل داکتهای تنگ سختتر خم میخورد. اوتدور هم مثل داخلی در ردههای CAT5e و CAT6 هست و تفاوت CAT5e و CAT6 همان است. اگر از کابل شبکه CAT6 اوتدور برای کل مسیر استفاده میکنید، قیمت بالاتر را از قبل حساب کنید.
یک رول کابل شبکه CAT6 را از چاپ متراژ و خراش مغزی میشناسند، نه از روی برچسب؛ برچسب را هر کسی میتواند بچسباند.















