چه تقویت کننده‌ای بخرم؟ حساب متراژ، طبقه و دیوار
برای جواب دادن به تلفن باید بروید سر راه‌پله یا کنار پنجره، و حالا بین چند دستگاه مانده‌اید که روی جعبه‌شان نوشته ۱۰۰، ۳۰۰ یا ۵۰۰ متر. انتخاب تقویت‌کننده آنتن بر اساس متراژ منطقی است، به شرطی که بدانید آن عدد کجا اندازه گرفته شده. سؤال «تقویت‌کننده آنتن برای چند متر کافی است» جواب یک‌کلمه‌ای ندارد. پیش از اینکه بپرسید چه تقویت‌کننده‌ای بخرم، سه چیز را باید بدانید: دیوارها، طبقه‌ها و سیگنال پشت‌بام.
در انتخاب تقویت‌کننده آنتن بر اساس متراژ، عدد روی جعبه مربوط به فضای باز و سیگنال ورودی مطلوب است و در ساختمان بتنی پوشش واقعی کمتر می‌شود. ملاک درست چهار چیز است: متراژ هر طبقه، تعداد دیوار تا دورترین اتاق، تعداد طبقه‌ها و آنتن‌دهی پشت‌بام، یعنی جایی که آنتن گیرنده نصب می‌شود.
انتخاب تقویت‌کننده آنتن بر اساس متراژ: عدد روی جعبه از کجا آمده؟
سازنده‌ها متراژ را در بهترین حالت ممکن اعلام می‌کنند: فضای باز یا یکسره، بدون دیوار ضخیم، با سیگنال ورودی پایدار در محل آنتن گیرنده. این عدد دروغ نیست. فقط شرایطش با آپارتمان شما فرق دارد.
اگر بپرسید متراژ اعلامی سازنده واقعی است یا نه، جواب ما این است که برای همان شرایط آزمایشی، احتمالاً بله. برای واحدی با شش تیغه دیوار آجری و یک ستون بتنی وسط هال، نه. در ساختمان‌های بتنی پرتیغه‌ای که کار کرده‌ایم، فقط روی بخشی از عدد کاتالوگ می‌شود حساب کرد. به همین دلیل خیلی‌ها دستگاه «۳۰۰ متری» را برای واحد ۱۲۰ متری می‌خرند و هنوز اتاق خواب آخر آنتن ندارد.
متراژ روی جعبه در فضای باز اندازه گرفته می‌شود؛ دیوار و ستون، پوشش واقعی را کم می‌کنند.
یک نکته دیگر هم کمتر دیده می‌شود. متراژ بسته‌بندی بیشتر از توان خروجی دستگاه می‌آید، اما توان خروجی فقط وقتی به کار می‌آید که آنتن گیرنده سیگنال پایداری تحویل بدهد. دستگاه قوی با آنتن گیرنده‌ای که جای بدی نصب شده، همان نتیجه دستگاه ضعیف را می‌دهد.
این دستگاه دقیقاً چه کار می‌کند؟
تقویت‌کننده آنتن موبایل یک تکرارکننده (ریپیتر) است و سه جزء دارد. آنتن گیرنده را جایی نصب می‌کنیم که سیگنال پایدار و مطلوب می‌گیرد، که اغلب پشت‌بام یا بالکن رو به دکل است. کابل، این سیگنال را به دستگاه می‌رساند. دستگاه هم همان سیگنال را با آنتن داخلی، درون فضای بسته بازپخش می‌کند.
آنتن گیرنده در نقطه سیگنال پایدار، دستگاه، و بازپخش داخل ساختمان.
کارش شبیه آنتن تلویزیون قدیمی است. آنتن را می‌بردید روی پشت‌بام، جایی که تصویر خوب می‌گرفت، و با کابل می‌آوردید داخل خانه. اینجا هم همان کار انجام می‌شود، فقط برای سیگنال موبایل و در دو جهت، چون صدای گوشی شما هم باید به دکل برسد.
برای بحث متراژ، نتیجه‌اش ساده است. پوشش داخل خانه به دو چیز بستگی دارد: کیفیت سیگنالی که آنتن گیرنده بالای ساختمان دریافت می‌کند، و مقدار مانعی که سر راه بازپخش داخل قرار دارد. متراژ فقط نیمه دوم ماجراست.
چرا بتن و آجر سیگنال داخل را می‌خورند؟
امواج موبایل از هوای آزاد راحت عبور می‌کنند، از آجر با افت، و از بتن مسلح با افتی بسیار بیشتر. میلگرد داخل بتن مثل توری عمل می‌کند و بخشی از موج را برمی‌گرداند. به همین دلیل اثر دیوار بر متراژ پوشش، از هر عدد دیگری در کاتالوگ مهم‌تر است.
قاعده سرانگشتی ما سر کار این است: از جایی که آنتن داخلی نصب می‌شود تا دورترین اتاق، دیوارها را بشمارید. یکی دوتا معمولاً مشکلی ایجاد نمی‌کند. از سه دیوار به بالا، به‌خصوص اگر یکی بتنی یا دیوار کاشی‌کاری‌شده آشپزخانه باشد، به آنتن داخلی دوم فکر کنید.
قاعده شمردن دیوارها: از آنتن داخلی تا دورترین اتاق.
سقف بین دو طبقه از همه این‌ها سخت‌تر است.
پنجره دوجداره، سازه فلزی و زیرزمین
بعضی شیشه‌های دوجداره جدید یک لایه فلزی نازک برای عایق حرارتی دارند که جلوی امواج را هم تا حدی می‌گیرد. سوله و انبار با سقف فلزی هم همین وضع را دارند. زیرزمین از بیرون هیچ سیگنال مستقیمی نمی‌گیرد. در این فضاها حتی متراژ کم هم ممکن است به جانمایی دقیق‌تر آنتن‌های داخلی نیاز داشته باشد.
تقویت‌کننده آنتن برای چند متر کافی است؟
محاسبه پوشش بر اساس مساحت فقط وقتی درست درمی‌آید که مساحت را تنها نگاه نکنید. این چهار قدم را خودتان هم می‌توانید بردارید:
- متراژ هر طبقه را جدا بنویسید. ۲۰۰ متر در یک طبقه با دو طبقه ۱۰۰ متری خیلی فرق دارد.
- نقشه را ببینید. فضای یکسره مثل مغازه یا هال بزرگ راحت پوشش می‌گیرد. راهروی باریک با اتاق‌های پشت‌سرهم سخت‌تر است.
- دیوارهای سر راه را بشمارید. از نقطه وسط خانه تا دورترین گوشه.
- آنتن‌دهی پشت‌بام را بسنجید. با گوشی خودتان روی پشت‌بام یا بالکن بروید و ببینید چند خط آنتن و چه شبکه‌ای (۴G یا ۳G) نشان می‌دهد.
این چهار عدد مشخص می‌کنند چند آنتن داخلی لازم دارید و دستگاه چقدر توان می‌خواهد. متراژ کل فقط نقطه شروع است. اگر آماده‌اید مدل‌ها را ببینید، دستگاه‌های تقویت آنتن موبایل را مرور کنید.
از آپارتمان کوچک تا انبار: کدام دستگاه برای کدام فضا؟
جدول انتخاب تقویت‌کننده آنتن پایین را از روی نصب‌های خودمان جمع کرده‌ایم. فرضش ساختمان مسکونی یا تجاری معمولی با دیوار آجری و سقف بتنی است و آنتن گیرنده جایی نصب شده که سیگنال پایدار می‌گیرد. اعداد گین (میزان بهره‌ای که دستگاه به سیگنال می‌دهد) و توان خروجی تقریبی‌اند و از برندی به برند دیگر فرق می‌کنند.
| متراژ مفید یک طبقه | شرایط نقشه | کلاس دستگاه | آنتن داخلی | گین / توان تقریبی |
|---|---|---|---|---|
|
تا 100 m² |
آپارتمان معمولی، ۱ تا ۲ دیوار | خانگی | 1 | 55–65 dB / 10–17 dBm |
| 100–200 m² | یکسره یا راهرودار | خانگی قوی | 1–2 | 65–70 dB / 17–23 dBm |
| 200–300 m² | چند اتاق یا مغازه بزرگ | نیمه‌حرفه‌ای + اسپلیتر | 2 | ~70 dB / 20–24 dBm |
| 300–500 m² | انبار، کارگاه، رستوران | حرفه‌ای | 2–4 | 70–80 dB / 23–30 dBm |
| بیش از 500 m² یا چندطبقه | متغیر | حرفه‌ای با طراحی | به ازای هر طبقه یا ناحیه | پس از بازدید |
راهنمای تقریبی انتخاب کلاس دستگاه بر اساس متراژ یک طبقه.
آپارتمان و مغازه کوچک
تقویت‌کننده برای ۱۰۰ متر یعنی یک آپارتمان معمولی که اگر آنتن داخلی وسط خانه نصب شود (سقف راهرو یا بالای کمد هال)، با یک دستگاه خانگی و یک آنتن پوشش می‌گیرد. حساب تقویت‌کننده برای ۲۰۰ متر به شکل واحد بستگی دارد. مغازه ۲۰۰ متری یکسره ممکن است با یک آنتن راه بیفتد. آپارتمان ۲۰۰ متری با چهار خواب در دو سر راهرو تقریباً همیشه آنتن دوم می‌خواهد.
انبار، کارگاه و فضاهای بزرگ
از اینجا به بعد، خرید از روی عدد جعبه ریسک جدی دارد. تقویت‌کننده برای ۳۰۰ متر یعنی دستگاهی با توان خروجی بالاتر، اسپلیتر (تقسیم‌کننده سیگنال بین چند آنتن) و دو آنتن داخلی یا بیشتر.
برای تقویت‌کننده برای ۵۰۰ متر، مثل انبار یا سالن پذیرایی، پیش از خرید یک بار محل را می‌بینیم. طول کابل، جای اسپلیترها و فاصله آنتن گیرنده تا آنتن‌های داخلی همه روی نتیجه اثر دارند و از پشت تلفن قابل حدس نیستند. اگر دو عدد گین و توان برایتان گنگ است، فرق گین و توان خروجی را به زبان ساده جدا توضیح داده‌ایم.
ساختمان دو یا چندطبقه را چطور پوشش بدهیم؟
سؤال «یک دستگاه برای دو طبقه کافی است» از پرتکرارترین سؤال‌هایی است که پشت تلفن می‌شنویم. جواب کوتاهش این است: اغلب بله، ولی نه با یک آنتن.
اشتباه رایج این است که دستگاه را با یک آنتن داخلی در طبقه پایین نصب کنند و انتظار داشته باشند طبقه بالا هم پوشش بگیرد. سقف بتنی بیشتر سیگنال را نگه می‌دارد. راه درست این است که دستگاه یک‌جا نصب شود، خروجی‌اش با اسپلیتر دو شاخه شود و هر طبقه آنتن داخلی خودش را بگیرد. توان دستگاه هم باید آن‌قدر باشد که بعد از تقسیم شدن و افت کابل، برای هر دو آنتن کافی بماند.
دو طبقه: یک دستگاه، یک اسپلیتر و آنتن داخلی جدا برای هر طبقه.
درباره تقویت‌کننده برای چند طبقه، مثل یک ساختمان اداری سه یا چهار طبقه، همین منطق ادامه پیدا می‌کند تا جایی که طول کابل و تعداد اسپلیترها آن‌قدر افت ایجاد کنند که یک دستگاه دیگر جواب ندهد. آن نقطه را با حساب و بازدید پیدا می‌کنیم، نه با حدس.
اپراتور و باند فرکانسی چه ربطی به پوشش دارد؟
همراه اول، ایرانسل و رایتل هرکدام روی باندهای فرکانسی مشخصی کار می‌کنند و دستگاه باید همان باندها را پشتیبانی کند. نکته مربوط به متراژ این است که فرکانس‌های پایین‌تر، مثل ۹۰۰ مگاهرتز، از دیوار بهتر عبور می‌کنند. فرکانس‌های بالاتر، که اینترنت پرسرعت ۴G بیشتر روی آن‌هاست، زودتر افت می‌کنند. یعنی ممکن است تماس صوتی در یک اتاق خوب باشد و اینترنت ضعیف. اگر اینترنت برایتان مهم‌تر از تماس است، موقع مشاوره بگویید، چون چیدمان آنتن‌ها فرق می‌کند.
استفاده تقویت‌کننده در ایران هم تابع مقررات سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی است. موقع خرید بپرسید دستگاه با باندهای اپراتورتان سازگار و برای استفاده مجاز است.
چیزی که بارها روی پشت‌بام دیده‌ایم
در این بیست سال، رایج‌ترین موردی که دیدیم این بوده که مشتری دستگاه گران و قوی خریده، ولی آنتن گیرنده را جایی گذاشته که خودش آنتن درستی نمی‌گیرد: پشت خرپشته راه‌پله، رو به دیوار ساختمان بلند همسایه، یا پشت منبع آب.
یک نمونه معمول: واحد ۱۴۰ متری همکف با دستگاهی که روی جعبه‌اش ۵۰۰ متر نوشته بود. آنتن گیرنده را در بالکن پشتی رو به حیاط خلوت بسته بودند. نصاب ما آنتن را به پشت‌بام برد، با گوشی جهتی را پیدا کرد که سیگنال پایدار می‌داد و آنتن را رو به همان سمت محکم کرد. دستگاه همان دستگاه بود، اما اتاق‌ها پوشش گرفتند.
قالب قبل/بعد آنتن گوشی در اتاق آخر (با اسکرین‌شات واقعی مشتری جایگزین شود).
اگر الان دستگاهی دارید و راضی نیستید، شاید لازم نباشد دستگاه تازه بخرید.
چه زمانی مشکل از متراژ نیست؟
گاهی هرچه دستگاه را بزرگ‌تر کنید نتیجه تغییر نمی‌کند، چون مشکل جای دیگری است.
- پشت‌بام هم سیگنال پایدار ندارد. راه‌حل دستگاه بزرگ‌تر نیست. آنتن گیرنده جهت‌دار با بهره بالاتر (مثل آنتن یاگی) لازم است که دقیق رو به دکل تنظیم شود. گاهی هم باید رو به دکل دیگری از همان اپراتور چرخاند.
- آنتن گیرنده و آنتن داخلی به هم نزدیک‌اند. دستگاه سیگنال بازپخش‌شده خودش را دوباره می‌گیرد، دچار نوسان می‌شود و توانش را خودکار کم می‌کند یا قطع می‌شود. فاصله و جانمایی درست این را حل می‌کند.
- کابل بلند و نامرغوب است. کابل ارزان بخشی از سیگنال را پیش از رسیدن به دستگاه هدر می‌دهد.
این حالت‌ها را در مطلب وقتی تقویت‌کننده نتیجه نمی‌دهد، مشکل کجاست مفصل‌تر نوشته‌ایم.
این راه‌حل برای شما مناسب است اگر:
- روی پشت‌بام یا بالکن، گوشی سیگنال پایدار دارد و مشکل فقط داخل ساختمان است.
- ساختمان بتنی، زیرزمین، پنجره دوجداره یا سازه فلزی دارید.
- اجازه می‌دهید آنتن گیرنده جایی نصب شود که سیگنال خوب است، حتی اگر آن نقطه پشت‌بام باشد.
این راه‌حل به‌تنهایی کافی نیست اگر:
- روی پشت‌بام هم سیگنال ناپایدار است. در این حالت آنتن جهت‌دار با بهره بالا و تنظیم دقیق رو به دکل لازم است و اول باید محل را بسنجیم.
- به پشت‌بام یا مسیر کابل دسترسی ندارید. گاهی بالکن یا پنجره مناسب کار را راه می‌اندازد و گاهی باید راه دیگری پیدا کرد.
- انتظار دارید یک دستگاه کوچک کل ساختمان چندطبقه را پوشش بدهد.
ضمانت ما: دستگاه را نصاب خودمان نصب می‌کند و بعد از نصب، آنتن‌دهی را با شما اتاق به اتاق امتحان می‌کنیم. اگر پوشش داخل بهتر نشد، پولتان برمی‌گردد. چون قبل از فروش بررسی می‌کنیم، این اتفاق کم پیش می‌آید، ولی تعهدش سر جایش است.
پس چه تقویت‌کننده‌ای بخرم؟
انتخاب تقویت‌کننده آنتن بر اساس متراژ وقتی جواب می‌دهد که متراژ را کنار دیوار، طبقه و سیگنال پشت‌بام بگذارید. به‌جای اینکه فقط بپرسید تقویت‌کننده آنتن برای چند متر کافی است، امروز یک کار ساده بکنید: گوشی را بردارید، روی پشت‌بام یا بالکن بروید و تعداد خط آنتن را ببینید. بعد دیوارهای بین وسط خانه و دورترین اتاق را بشمارید. با همین دو عدد، نیمی از جواب «چه تقویت‌کننده‌ای بخرم» روشن می‌شود.
مشاوره رایگان قبل از خرید
متراژ، اپراتور و تعداد خط آنتن پشت‌بامتان را بگویید تا بررسی کنیم راه‌حل دارد یا نه. مشاوره رایگان است و اگر جواب نمی‌دهد، همان اول می‌گوییم.
- کجا می‌خواهید نصب شود؟ (خانه / مغازه / انبار / ویلا / کارگاه)
- تقریباً چند متر و چند طبقه؟
- اپراتورتان چیست؟
- روی پشت‌بام یا بالکن، گوشی چند خط آنتن می‌گیرد؟
تماس: ۰۹۹۸۱۶۶۰۰۰۶
مراجعه حضوری: تهران، میدان امام خمینی، ابتدای خیابان فردوسی، انتهای بن‌بست اول، پاساژ ۱۱۰ فردوسی، طبقه اول، پلاک ۴۴. از سال ۱۳۸۵ همین‌جا هستیم.
پرسش‌های متداول
دستگاه ۵۰۰ متری برای خانه ۱۰۰ متری زیادی نیست؟
بزرگ‌تر لزوماً بهتر نیست. دستگاه پرتوان در فضای کوچک، اگر آنتن‌ها درست فاصله نداشته باشند، زودتر دچار نوسان می‌شود و ممکن است برای شبکه اپراتور تداخل ایجاد کند. هزینه‌اش هم بیشتر است. برای خانه ۱۰۰ متری، دستگاه خانگی با یک آنتن داخلی که درست جانمایی شده، معمولاً کافی است.
آنتن داخلی را کجای خانه بگذارم؟
جایی که بیشترین اتاق‌ها با کمترین دیوار به آن دید دارند، که اغلب سقف راهرو یا بالای هال است. گوشه خانه یا داخل کمد بسته جای خوبی نیست. آنتن داخلی هم نباید رو به آنتن گیرنده یا خیلی نزدیک به مسیر آن باشد، چون دستگاه دچار نوسان می‌شود.
ویلایی که از دکل خیلی دور است چه دستگاهی می‌خواهد؟
در ویلا معمولاً مشکل اصلی خود سیگنال پشت‌بام است، نه متراژ. اول باید با گوشی جهت دکل و پایداری سیگنال را پیدا کرد. بعد آنتن گیرنده جهت‌دار با بهره بالا روی دکل یا تیرک نصب می‌شود. انتخاب دستگاه بعد از این مرحله انجام می‌شود.
یک دستگاه برای چند اپراتور کار می‌کند؟
دستگاه‌های چندباندی می‌توانند همزمان چند اپراتور را بازپخش کنند، به شرطی که باندهای آن اپراتورها را پشتیبانی کنند و آنتن گیرنده برای هر دو سیگنال قابل قبولی بگیرد. اگر دکل اپراتورها در جهت‌های متفاوت باشند، گاهی یکی ضعیف‌تر پوشش می‌گیرد. این را پیش از خرید بررسی می‌کنیم.
خودم نصب کنم یا نصاب بیاید؟
نصب سیم‌کشی ساده‌ای ندارد، ولی بخش سختش پیدا کردن نقطه سیگنال پایدار برای آنتن گیرنده، جهت‌دهی دقیق و فاصله کافی از آنتن داخلی است. بیشتر نارضایتی‌هایی که می‌بینیم از همین مرحله است. اگر خودتان نصب می‌کنید، قبلش برای جانمایی با ما مشورت کنید.
